Ahmed Hilmi Pasha – politikani me prejardhje shqiptare në krye të qeverisë palestineze të vitit 1948
Në historinë politike të Palestinës së pas Luftës së Dytë Botërore, një emër që përmendet shpesh në literaturën historike është ai i Ahmed Hilmi Pasha. Ai ishte një politikan i periudhës osmane dhe pas-osmane, me prejardhje shqiptare, i lindur në Sidon (sot Liban), në një familje të njohur si “Arnaut”, term që përdorej në botën arabe për shqiptarët.
Pas shpalljes së shtetit të Izraelit në maj të vitit 1948 dhe shpërthimit të luftës arabo-izraelite, u krijua një strukturë politike palestineze e njohur si All-Palestine Government. Kjo qeveri u formua nën patronazhin e Ligës Arabe dhe kishte selinë në Rripin e Gazës.
Në këtë qeveri, Ahmed Hilmi Pasha u emërua kryeministër, duke u bërë një nga figurat kyçe të përfaqësimit politik palestinez në atë periudhë. Qeveria e All-Palestine kishte për synim të artikulonte një autoritet politik palestinez, në një kohë kur territori ishte i ndarë mes forcave izraelite, administrimit egjiptian në Gaza dhe atij jordanez në Bregun Perëndimor.
Megjithatë, kjo qeveri kishte kompetenca të kufizuara dhe nuk ushtronte kontroll real mbi territorin palestinez. Aktiviteti i saj ishte kryesisht simbolik dhe diplomatik, ndërsa ndikimi praktik në terren ishte i vogël. Ajo funksionoi për një periudhë të shkurtër dhe më pas u shua gradualisht.
Në kuptimin e historisë institucionale, pozita e kryeministrit të Palestinës si pjesë e një sistemi shtetëror të konsoliduar u krijua shumë më vonë, me formimin e Autoritetit Palestinez dhe zhvillimet politike të dekadave pasuese. Për këtë arsye, roli i Ahmed Hilmi Pashës lidhet me fazën e hershme të përpjekjeve për organizim politik palestinez, dhe jo me shtetin modern të Palestinës siç njihet sot.
Figura e tij mbetet e rëndësishme për faktin se përfaqëson një periudhë tranzicioni në Lindjen e Mesme dhe një shembull të rolit që personalitete me prejardhje shqiptare kanë pasur në administratat dhe strukturat politike të Perandorisë Osmane dhe hapësirës së saj pas shpërbërjes.
